حفظ بیت المال در نهج البلاغه

حضرت علی(ع) در خطبه سوم نهج البلاغه می‌فرماید: «یَخْضَمُونَ مَالَ اللَّهِ خِضْمَةَ الْإِبِلِ نِبْتَةَ الرَّبِیع»(نهج‏البلاغه، خطبه 3) یعنی بعضی از افراد مثل شتری که به علف تازه‌ی بهاری رسیده است، مال خدا و بیت المال را می‌خورند. اصولاً عده‌ای که به مال مفت می‌رسند به فکر استفاده‌ی از آن می‌افتند. مثلاً فردی سیگاری نیست اما به جلسه‌ای می‌رود که سیگار مجانی روی میز گذاشته‌اند. فوری می‌کشد و اگر از او پرسیده شود مگر سیگاری هستی؟ می‌گوید: حالا چون بود، کشیدم. به حضرت امیر گفتند: که به بعضی افراد پول بده تا ساکت شوند و دور شما را بگیرند و حکومت شما قوی شود. حضرت فرمود: «أَ تَأْمُرُونِّی أَنْ أَطْلُبَ النَّصْرَ بِالْجَوْرِ لَوْ کَانَ الْمَالُ لِی لَسَوَّیْتُ بَیْنَهُمْ فَکَیْفَ وَ إِنَّمَا الْمَالُ مَالُ اللَّهِ أَلَا وَ إِنَّ إِعْطَاءَ الْمَالِ فِی غَیْرِ حَقِّهِ تَبْذِیرٌ وَ إِسْرَافٌ وَ هُوَ یَرْفَعُ صَاحِبَهُ فِی الدُّنْیَا وَ یَضَعُهُ فِی الْآخِرَةِ وَ یُکْرِمُهُ فِی النَّاسِ وَ یُهِینُهُ عِنْدَ اللَّهِ»(نهج‏البلاغه، خطبه 126) یعنی شما می‌گویید باج بدهم و با پای شرک به سراغ توحید بروم وپایه‌های حکومت اسلامی را با رشوه قوی کنم و سبیل این و آن را چرب کنم و فرمود: «لَوْ کَانَ الْمَالُ لِی لَسَوَّیْتُ بَیْنَهُمْ فَکَیْفَ وَ إِنَّمَا الْمَالُ مَالُ اللَّهِ» یعنی حتی اگر اموال برای خودم هم بود، آن را به طور مساوی تقسیم می‌کردم و حال آن که اموال برای خداوند است، من هرگز پایه‌ی توحید را با رشوه محکم نمی‌کنم. «أَلَا وَ إِنَّ إِعْطَاءَ الْمَالِ فِی غَیْرِ حَقِّهِ تَبْذِیرٌ وَ إِسْرَافٌ» حضرت در ادامه فرمود: آگاه باشید که بخشیدن مال در غیر حق و باطل هم تبذیر و هم اسراف است و اسراف ازگناهان کبیره است. «إِنَّ الْمُبَذِّرینَ کانُوا إِخْوانَ الشَّیاطینِ»(اسراء/27) یعنی کسی که ول خرجی می‌کند، برادر شیاطین و آمریکاست. همچنین حضرت در خطبه می‌فرماید: «وَ هُوَ یَرْفَعُ صَاحِبَهُ فِی الدُّنْیَا وَ یَضَعُهُ فِی الْآخِرَةِ وَ یُکْرِمُهُ فِی النَّاسِ وَ یُهِینُهُ عِنْدَ اللَّهِ» یعنی کسی که بخواهد با پول، مردم را از خود راضی کند ممکن است که تعدادی را در دنیا از خودش راضی کند، امّا در آخرت باید جواب دهد و نزد خدا پایین می‌آید. فردی نزد امیرالمؤمنین آمد و از حضرت خواست که پولی از بیت المال به او بدهد. حضرت به او فرمود: «إِنَّ هَذَا الْمَالَ لَیْسَ لِی وَ لَا لَکَ وَ إِنَّمَا هُوَ فَیْ‏ءٌ لِلْمُسْلِمِینَ وَ جَلْبُ أَسْیَافِهِمْ فَإِنْ شَرِکْتَهُمْ فِی حَرْبِهِمْ کَانَ لَکَ مِثْلُ حَظِّهِمْ وَ إِلَّا فَجَنَاةُ أَیْدِیهِمْ لَا تَکُونُ لِغَیْرِ أَفْوَاهِهِمْ»(نهج‏البلاغه، خطبه 232) یعنی بیت المال نه برای من و نه برای تو است. بیت المال مربوط به همه‌ی مسلمین است. اگر به جبهه رفته باشی در آن شریک هستی و الا حق استفاده از آن را نداری. در یکی از جنگ‌ها تیری به یکی از اصحاب پیامبر اصابت کرد و او را از پای درآورد. مردم جنازه را آوردند و گفتند که شهید شده است. پیامبر فرمود: نگویید شهید شده است. چرا که عبایی که روی دوش اوست از بیت المال است و به خاطر همین من بر این شخص نماز نمی‌خوانم. این حدیث حرف‌های مهمی داشت. چرا که شخصی جانش را می‌دهد ولی به خاطر تصرف در بیت المال، نه به اوشهید می‌گویند و نه پیامبر بر او نماز می‌خواند. کارهای خداوند خیلی دقیق است.

/ 0 نظر / 49 بازدید